Een plavuizen vloer egaliseren begint met een belangrijke keuze: ga je de plavuizen verwijderen, of egaliser je er gewoon overheen? In de meeste gevallen is egaliseren over de bestaande plavuizen heen mogelijk, maar alleen als ze stevig vastzitten en niet te veel hoogteverschil hebben. Liggen de plavuizen schots en scheef, of zitten er losliggende tegels bij, dan moet je ze eerst weghalen voordat je kunt egaliseren.
Wanneer kun je direct over plavuizen egaliseren?
Je kunt over een plavuizen vloer heen egaliseren als aan een paar voorwaarden is voldaan. De tegels moeten overal goed vastzitten, zonder holle klank als je erop klopt. Ook mogen de hoogteverschillen niet te groot zijn. Een egalisatiemassa kan kleine oneffenheden, voegdieptes en beperkte hoogteverschillen (tot ongeveer 5 tot 10 mm) opvullen, maar geen grote verzakkingen of schots liggende tegels.
Controleer dit door met een klopper of hamer licht op elke tegel te tikken. Klinkt het hol, dan zit er lucht onder en laat die tegel los. Zulke tegels kunnen na het egaliseren gaan bewegen, waardoor het egalisatielaagje scheurt en de nieuwe vloer erbovenop beschadigt.
Plavuizen verwijderen: wanneer is dat nodig?
Verwijderen is nodig als de vloer te veel hoogteverschil heeft om te egaliseren, als veel tegels losliggen, of als de opbouwhoogte al hoog genoeg is. Elke laag die je toevoegt, verhoogt de vloer een paar centimeter. Dat kan problemen geven bij deuren, drempels en aangrenzende vloeren.
Plavuizen weghalen is zwaar werk. Met een breekhamer en beitel gaan de tegels er stuk voor stuk af, en daarna moet je ook de lijmresten van de ondergrond verwijderen. Dat is tijdrovend, maar het geeft wel de meest vlakke en betrouwbare ondergrond voor egalisatie of een nieuwe vloer.
Stap voor stap: een plavuizen vloer egaliseren
Als de plavuizen goed vastzitten, kun je in een paar stappen te werk gaan.
- Stap 1: Reinig de vloer. Verwijder vet, stof en los vuil. Egalisatiemassa hecht slecht op een vuile ondergrond.
- Stap 2: Controleer elke tegel. Tik elke plavuis na. Plak losse tegels opnieuw vast of verwijder ze en vul het gat op met mortel voordat je egaliseert.
- Stap 3: Breng een primer aan. Een primer (hechtmiddel) zorgt dat de egalisatiemassa goed verankert aan de gladde tegelondergrond. Zonder primer kan de massa schuiven of loslaten. Laat de primer volledig drogen.
- Stap 4: Meng de egalisatiemassa. Volg de verhouding op de verpakking nauwkeurig. Te dun betekent scheuren; te dik betekent slecht vloeien.
- Stap 5: Stort de massa uit. Begin achter in de ruimte en werk naar de deur toe. Verdeel de massa met een tandspaan of egalisatietrekker. De massa vloeit zichzelf grotendeels glad.
- Stap 6: Ontlucht de massa. Ga er direct na het uitstorten met een noppenwals overheen. Dat verwijdert luchtbellen die anders holtes veroorzaken.
- Stap 7: Laat drogen. Afhankelijk van het product en de laagdikte duurt drogen enkele uren tot een dag. Loop er niet op en laat geen deuren open die tocht veroorzaken.
Materiaal en kosten
Voor egalisatiemassa betaal je (naar schatting rond 2026) ongeveer 15 tot 30 euro per zak van 25 kg, afhankelijk van het merk en de kwaliteit. Een gemiddelde kamer van 20 m² heeft bij een laagdikte van 5 mm al snel 4 tot 6 zakken nodig. Reken ook primer mee, een pot voor circa 10 tot 20 euro. Huur je een mengmachine, dan kost dat doorgaans enkele tientallen euro’s per dag bij een bouwmarkt of verhuurbedrijf.
Veelgemaakte fouten bij het egaliseren over plavuizen
De meest gemaakte fout is de primer overslaan. Op gladde tegels hecht egalisatiemassa nauwelijks zonder hechtmiddel. Een tweede valkuil is te snel doorwerken: als de primer nog nat is, mengt die met de massa en verliest die zijn werking. Geef de primer altijd de volledige droogtijd die op de verpakking staat.
Let ook op de voegen. Diepe voegen kun je vooraf opvullen met een beetje egalisatiemassa of plamuur, zodat de definitieve laag overal even dik is. Sla je dit over, dan kunnen er na het drogen kleine verzakkingen zichtbaar zijn op de plekken waar de voegen zitten.
Heb je grote hoogteverschillen van meer dan 10 mm, kies dan voor een zandcement dekvloer of overleg met een vakman. Egalisatiemassa is bedoeld voor kleine correcties, niet voor het opvullen van flinke kuilen. Doe je dat toch, dan kan de laag scheuren door het eigen gewicht.
Zitten de plavuizen goed vast en is de vloer redelijk vlak, dan is egaliseren over de bestaande tegels heen een prima en arbeidsbesparende oplossing. Neem de voorbereiding serieus, en de rest gaat een stuk makkelijker dan je verwacht.
